(1925) Un rapaz empecatau
¡¡ Cóimi cun la santidad !!
¡ Pus Dious, n´esta acierta, miánicas !
¡ Dexar lus mozus sin mozas,
Y quil cura que sea á quitánuslas !
¡ Ya, sinón, diga ! ¿ Qué diz,
De lu que fixe cun Nancia ?
¡ Aquel pituñu di floris,
Aquel cuelmu di abundancias !
¡ Aquecha, que you tenía
Cuasimienti apalabrada !
Casi tou taba arriglau.
Ya mi padri tenía echadas
Las cuentas sobri la doti
Pa puder salir di trampas,
Cuandu chegou esi cura
Y cun él la gran desgracia,
Pus, cun cuentus y parolas
Trasturnou á la rapaza.
- ¡ Pobre señor, él tan reutu,
Que solu pa Dious aflana,
Y entovía alcuentra aiquí
Quien so virtud disacata !. - ¡ Nun tien defensa denguna !
¡ Pobre nena ! ¡ Quién cuntaba
Que aquel respigu de glorias;
Aquel matacu de gracias;
Aquel cachiquín de cielu;
Ángili de nidias alas,
Pur las artis di esi cura
Fosi á caer despenada
N´un barrancu negru, escuru,
Churiosu, chenu de lástimas !
¡ Nin la gripi fixu aiquí
Más destrozus nas rapazas !
¡ Tamus arriglús lus mozus
Pa alcuntrar algu qui valga !
¡ - Ser, ye virdá que acuyíu,
Ya que se chevou la nata
Peru outramienti, el nun iba
A chevasi arripunancias,
Y á tal siñor, tal jardín
Y á tal jardín, tales matas !
-¿ Quiés saber lu qui pasou
Disqui salierun di casa ?
Pus you te lu cuntarey,
Que al amanecerín taba
Aspirandu pa ir cun echus,
Y cun echus fuy á Cangas. - Algu, ya me lu cuntarun
Sey qui lus padris churaban
Y tamién dixenun qui echa,
Tou fuy chegar incierránunla. - Claru que sí; cun gran pompa;
Cun ripiqui di campanas,
Y gran misa y muita fiesta
Y gran luxo y muita gala.
Casi todas las vicinas
Fumus d´aiquí acompañándula
Y al chigar nos al cunventu
Ya pur nos achí aspiraban
Flairis, curas, siñuríu
Y toda la xenti baxa.
Tamién taba achí á la puerta,
La madrina, doña Plácida,
Cun vistíu di tirciupelu
Marietsu y azul á rayas,
Y cun duas cadenas d´oru
Y l´gran asombru di alaxas.
Intramus tous pa la Iglesia.
Achí rezan y achí cantan,
Y al salir, tous abrazamus
Aquescha, ondi las galas
Dil cielu fixenun níu
Y el níu pal cielu chivavan !
You.... prubetina....de mí....
Nun....sey....cumu tengu....lágrimas
Dispués qui tantu churey,
Al ver cumu echa pasaba
Pur la puerta del ulvidu,
Dixando al mundo di ispaldas,
Y cumu ya de pur vida,
Quedábasi achí incierrada.
Achí tan las duas santinas.
Achí si quidóu cun Láura
Y más di veinte munxinas,
Todas di Dious á las gradas;
Todas pidiénduy qui tenga
Cumpasión cun lus di Cangas,
Y ye fertuna bien grandi,
Qui aldea tan piquinaya,
Tenga ya dau al Señor
Duas ispusinas santas,
Pus cun esas enfluencias
N´el cielu ye cousa clara
Que en jamás aiquí á dengunu
Ha de escaseay la gracia. - Esu ta bien amañau
Peru, á mí naidi mi saca,
De que pa esposas de Dious,
Ya qui Él nu is mira á la cara,
Pudían servir las vieyas,
Las feas, las desgraciadas
Qui nin un chupín alcuentran
Qui chevar á la fornada. - Nun disparatis Cilipi,
Qui al rinunciar á más galas
Di esti mundu, más á Dious
Si ricrea y afalaga.
Si la primer rayadina
De sol, yé la más galana;
Si yé al abrir de las floris
L´arrecender más fragancias;
Si en la sierra, son lus sonis
Más guapus de la calandria,
Lus qui suelta arrimuntando
Al riscar de la alborada,
Tamién di Dious yé el encantu
Il primer pudor d´un alma,
Las primeiras uracionis
Y las primeiras miradas
Qui manda al cielu una virxin
Que n´el cielu se ritrata.
Dexa a Dious lu qui el escueye,
Qui cun mal rival chalanas;
Dexa en paz al siñor cura
Qui fay lu qui Dious i manda
Cuandu pa Dious dil rebañu
Las curderinas aparta.
Asienta ya la cabeza;
Ten cuidiáu cun lu qui falas,
Y si sos furmal, sey you
D´alguna bien hacendada
Qui ti quiera á tí y qui´l padri
Ti la dé de bona gana.
¡ Quién sabi si al echar Dious
Sus cuentas, tú n´echas tabas,
Y qui si pa dir di monxa
Vucación i díu á Ulaya,
Fuy tamién pa quí a la postri
Casasis tú cún la harmana. - ¡ Uy que coimi ! ¡ Vaya un choyu !
¡ Esa sí que fuy xugada !
¡ La Verdá que Dious, ye Dious
Y fay las cousas cun maña !
¡ De esta salimus pa alantri !
¡ Arriba el dengui ! ¡ Meneya
Il so saber, tía Flurenta,
Y vivan el cura y l´ama !
Peru.... el cura qui si guardi
Di vulver á las andadas,
Y qui Dious siga en lu firmi
Y nu mi quiten á Claudia.
¡¡ Viva la flor del rumeru !!
¡¡ Arriba el garbu !! ¡¡ Quién baila !!